Thứ Tư ngày 10/8/2022 Nhiệt liệt chào mừng Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam 18-5: "Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo – Đẩy nhanh quá trình phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội" Cấu trúc Cổng Đăng nhập
Tin tức - Sự kiện: Tin trong nước
Cập nhật: Thứ Hai, ngày 27/6/2022

Phát triển thành công giống cá tra chịu mặn
“Hướng đến sự bền vững trong sản xuất giống cá tra: tiếp cận theo phương pháp chọn lọc” là dự án được Viện Hàn lâm về Nghiên cứu và Giáo dục sau đại học (ARES) và Uỷ ban Hợp tác phát triển (CCD) thuộc Vương quốc Bỉ tài trợ, giao cho Trường Đại học Cần Thơ, Trường Đại học Liège và Trường Đại học Namur (Vương quốc Bỉ) thực hiện. Mục tiêu chính của dự án là phát triển dòng cá tra chịu mặn để thích ứng với sự gia tăng xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) thông qua phương pháp chọn lọc di truyền. Sau 5 năm triển khai thực hiện (2017-2022), dự án đã sẵn sàng cung cấp giống cá tra có khả năng chịu mặn và sinh trưởng nhanh cho người dân, góp phần phát triển bền vững ngành cá tra trong vùng.
Các thành viên của dự án tham quan hệ thống tuần hoàn nuôi cá tra chịu mặn tại ĐBSCL.

Cá tra - nguồn lợi thủy sản quan trọng

Lĩnh vực nuôi trồng thủy sản nói chung, nuôi cá tra nói riêng đang được định hướng phát triển thành ngành hàng sản xuất lớn, định hướng xuất khẩu và phát triển bền vững vùng ĐBSCL. Hiện tại, toàn vùng có 230 trại sản xuất cá giống và khoảng 4.000 hộ ương cá giống với diện tích khoảng 3.500 ha tập trung chủ yếu tại Đồng Tháp, An Giang, Tiền Giang, Cần Thơ… cơ bản đảm bảo đủ giống cho khoảng 5.200 ha diện tích nuôi thương phẩm với sản lượng nuôi hàng năm hơn 1,5 triệu tấn. Tuy nhiên theo dự báo đến năm 2025, nhu cầu cá tra giống chất lượng cao (sinh trưởng nhanh, tỷ lệ sống cao, kháng bệnh...) cần khoảng 2,5-3 tỷ con, do vậy, việc nâng cao năng lực sản xuất con giống sẽ tăng trong thời gian tới. Nhằm giải quyết nhu cầu giống cho ngành cá tra, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đang cùng với các địa phương trong vùng đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất giống cá tra tập trung tại 2 tỉnh An Giang (350 ha) và Đồng Tháp (420 ha) theo hướng đồng bộ, khép kín, ứng dụng công nghệ cao để cung cấp cho người nuôi của ĐBSCL. Bên cạnh đó, khuyến khích các doanh nghiệp có năng lực đầu tư vào tất cả các khâu trong chuỗi liên kết sản xuất giống cá tra.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), năm 2022 ngành cá tra dự kiến sản xuất đạt sản lượng cá thương phẩm 1,6-1,7 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu trên 1,6 tỷ USD. Các thị trường nhập khẩu cá tra của Việt Nam đang phục hồi và dự báo tăng trưởng tốt, trong đó có 4 thị trường lớn như Trung Quốc (31%), Mỹ (23%), các nước đối tác tham gia Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương - CPTPP (13%) và các nước EU (6,6%) đều có khả năng tăng trưởng mạnh trong năm 2022. Giá cá tra xuất khẩu dự báo sẽ tăng khoảng 5% do chi phí nuôi, logistics, lao động… tăng. Xuất khẩu cá tra năm 2022 vì thế được dự báo tăng 20-22% so với năm 2021. Sự phát triển bền vững ngành cá tra ngoài các yếu tố hạ tầng, nguồn nhân lực, chi phí thì việc đầu tư nâng cao chất lượng con giống là đặc biệt quan trọng, có tính chất quyết định tới chất lượng và giá trị sản xuất.

Giải pháp bền vững cho người nuôi cá tra vùng ĐBSCL

Mặc dù đã có những tín hiệu tích cực từ ngành sản xuất cá tra, nhưng nghề nuôi cá tra nói riêng và thủy sản nói chung đang bị ảnh hưởng nặng nề bởi biến đổi khí hậu và hiện tượng xâm nhập mặn. Xác định việc mở rộng và tăng cường hợp tác quốc tế đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học, Trường Đại học Cần Thơ luôn quan tâm đẩy mạnh và đa dạng hóa các hoạt động hợp tác quốc tế, nhất là liên kết với các đơn vị đối tác để cùng phát triển. Một trong những hợp tác quốc tế điển hình là sự phối hợp với Trường Đại học Liège và Trường Đại học Namur (Vương quốc Bỉ) đề xuất dự án “Hướng đến sự bền vững trong sản xuất giống cá tra: tiếp cận theo phương pháp chọn lọc” với ARES, CCD và đã được chấp thuận cho thực hiện từ 2017. Mục tiêu của dự án là phát triển dòng cá tra chịu mặn, hướng đến phát triển sản xuất giống cá tra và cung cấp con giống chịu mặn tốt, chất lượng cao cho nghề nuôi cá tra vùng ĐBSCL, đặc biệt là khu vực bị xâm nhập mặn. Sau 5 năm triển khai thực hiện, dự án đã đạt được những kết quả nổi bật:

Thứ nhất, nâng cao hiểu biết về ảnh hưởng của độ mặn đến nghề nuôi và hệ thống nuôi cá tra cho người dân trong vùng. Trước bối cảnh nghề nuôi cá tra đang phải đối mặt với những mối đe dọa do biến đổi khí hậu và sự xâm nhập mặn, việc triển khai dự án được xem là giải pháp quan trọng, giúp hoạch định chính sách phát triển bền vững ngành nuôi nuôi cá tra nói riêng và ngành thủy sản nói chung ở ĐBSCL.

Thứ hai, chọn tạo được giống cá tra sinh trưởng tốt: dự án đã chọn tạo và thuần hóa được các giống cá bố mẹ có khả năng chịu mặn bằng cách kết hợp phương pháp lai chéo và chọn lọc. Dự án đã tập hợp cá giống từ 3 trang trại ở các tỉnh Vĩnh Long, An Giang và TP Cần Thơ, mỗi trại gồm 10 con cá cái và 10 con cá đực, cho sinh sản chéo và tạo ra được khoảng 900 gia đình cá tra (gọi là thế hệ G1). Thế hệ G1 được ương trong ao nước ngọt, khi cá đạt khối lượng 4-5 g thì tiến hành thuần hóa trong môi trường nước có độ mặn 10‰ trong hệ thống bể tuần hoàn. Sau 1 năm, cá tra thế hệ G1 tiếp tục được nuôi dưỡng ở nguồn nước có độ mặn 5‰ đến khi thành cá bố mẹ. Quá trình nuôi trong 1 năm, cá tra trải qua 3 lần chọn lọc, dự án đã lựa chọn ra 50% những con cá lớn nhất trong đàn để giữ lại và lấy một nhóm ngẫu nhiên để làm đối chứng với đàn cá chọn lọc. Khi cá tra đạt 1 năm tuổi, kích thước cá đạt khoảng 1,4 kg, cá ngẫu nhiên không chọn lọc chỉ đạt khoảng 780 g. Để đánh giá khả năng thích nghi độ mặn của dòng cá tra chọn lọc, đàn con của đàn cá thế hệ G1 được so sánh với cá tra nước ngọt khi cùng ương nuôi ở các độ mặn khác nhau (5, 10, 15 và 20‰) cho thấy, cá tra chọn lọc phát triển tốt hơn cá tra nước ngọt, với môi trường độ mặn ở mức 5 và 10‰, cá tra chịu mặn tăng trưởng tốt. Nếu nuôi trong nước ngọt, tỷ lệ sống và tăng trưởng của cá tra chịu mặn bằng hoặc tốt hơn cá tra nuôi trong nước ngọt.

Thứ ba, nâng cao năng lực của Trường Đại học Cần Thơ để phát triển các chương trình di truyền chọn giống. Trong quá trình chọn lọc, các nhà khoa học trong nước đã được thực hành, phát triển các kỹ năng trong lĩnh vực chọn lọc di truyền cá mới, góp phần đa dạng hóa loài nuôi ở các khu vực xâm nhập mặn. Bên cạnh đó, dự án đã hỗ trợ một số thiết bị, dụng cụ cần thiết cho quá trình chọn lọc giống cá tra như máy đánh dấu từ và máy đọc dấu từ để đánh dấu cá, các thiết bị phục vụ cho tách chiết DNA, PCR, tủ đông âm sâu… Ngoài ra, những kết quả mà dự án mang lại đã hỗ trợ Trường Đại học Cần Thơ mở rộng hoạt động nghiên cứu, đào tạo cũng như thu hút thêm nhiều dự án trong tương lai.

Thứ tư, thành lập được mạng lưới tương tác, trao đổi giữa các trang trại nuôi thủy sản chịu ảnh hưởng bởi nước mặn, bao gồm cả những hộ nuôi nhỏ để phát triển khả năng tương tác với Trường Đại học Cần Thơ. Kết quả và thông tin được tạo ra trong dự án sẽ được chuyển giao đến với những người dùng cuối như: (i) các nhà sản xuất cá tra (nông dân quy mô nhỏ, các công ty...), những người đang vận hành các trang trại ở những khu vực bị xâm nhập mặn; (ii) các cán bộ quản lý/kỹ thuật viên của các cơ quan quản lý thủy sản, những người đã tham gia các hoạt động của dự án và là thành viên trong mạng lưới phổ biến thông tin và hỗ trợ các hộ sản xuất nhỏ.

Thứ năm, dự án đã đào tạo được đội ngũ cán bộ có trình độ và khả năng tiếp cận công nghệ mới, trong đó có 2 TS được đào tạo tại Đại học Liege và Đại học Namur; đồng thời xuất bản được 6 bài báo khoa học trên các tạp chí khoa học uy tín của thế giới.

Hiện nay, ngành cá tra đang gặp khó khăn do biến đổi khí hậu, chi phí sản xuất và những quy định nghiêm ngặt từ thị trường xuất khẩu… Do vậy, việc ứng dụng thành tựu của khoa học và công nghệ, nhất là công nghệ sinh học vào sản xuất và quản lý là cần thiết, giúp tháo gỡ các nút thắt và đưa con cá tra phát triển bền vững. Đây cũng là giải pháp khả thi để phát triển ngành sản xuất cá tra thân thiện với môi trường.

https://vjst.vn/
Tin, bài cùng lĩnh vực
Sinh viên ĐH Công nghiệp Hà Nội chế tạo thiết bị in 3D ứng dụng trong chế tạo khuôn ép nhựa (10/8/2022)
Việt Nam - Hoa Kỳ thúc đẩy hợp tác công nghệ sinh học nông nghiệp (10/8/2022)
Phát triển công nghệ chế biến phụ phẩm tôm, mực (10/8/2022)
Hội thảo khoa học “Xây dựng dữ liệu nghiên cứu mở phục vụ chia sẻ, dùng chung trong kỷ nguyên số” (09/8/2022)
Hội nghị lần thứ 19 Liên hợp thư viện Việt Nam về nguồn tin khoa học và công nghệ (09/8/2022)
Bệ phóng hạt nhân sáng tạo thúc đẩy kinh doanh tác động xã hội (08/8/2022)
Đề xuất 3 phương án về mô hình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước (05/8/2022)
Chương trình Phát triển tài sản trí tuệ: Góp phần tạo môi trường khuyến khích đổi mới sáng tạo (04/8/2022)
Nhiều công nghệ mới tại Triển lãm quốc tế ngành công nghiệp dệt may 2022 (03/8/2022)
Ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin tạo thuận lợi cho xuất nhập khẩu (03/8/2022)
Phát triển du lịch nông thôn gắn với phát huy tiềm năng, lợi thế về nông nghiệp, làng nghề (03/8/2022)
Phát triển sản phẩm OCOP, khơi dậy tiềm năng, lợi thế khu vực nông thôn (03/8/2022)
Phenikaa Lighting: Thương hiệu chiếu sáng tự nhiên do người Việt tạo ra (02/8/2022)
Bộ KH&CN và UBND thành phố Hải Phòng: Ký kết chương trình phối hợp hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (02/8/2022)
FPT IS sở hữu chứng chỉ cao cấp toàn cầu ISO 30107-3 về FaceID (01/8/2022)
Hoa trái sinh trưởng ... từ những viên đá (01/8/2022)
Thúc đẩy cứu khoa học trong giới trẻ, góp phần kiến tạo tương lai xanh (29/7/2022)
Trí tuệ nhân tạo là công nghệ được ưu tiên hàng đầu (29/7/2022)
Xây dựng chính sách hỗ trợ tìm kiếm, kết nối công nghệ và đổi mới sáng tạo (29/7/2022)
Danh mục dữ liệu mở của cơ quan nhà nước ưu tiên triển khai (29/7/2022)
Tìm mộ liệt sĩ bằng các công cụ tra cứu và số hóa (29/7/2022)
Nông nghiệp công nghệ cao của Hà Nội: Giải pháp để thu hút đầu tư (26/7/2022)
Nam Định: Ứng dụng khoa học và công nghệ nâng cao giá trị dưa lê bạch kim Hàn Quốc (26/7/2022)
Quảng Ninh: Tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển KH&CN (26/7/2022)
Hỗ trợ doanh nghiệp điện tử tham gia chuỗi cung ứng (26/7/2022)
Chỉ các linh kiện trong nước chưa sản xuất được mới được miễn thuế nhập khẩu (26/7/2022)
Mở rộng quy mô cuộc thi Công nghệ trí tuệ Student Chie-tech (26/7/2022)
Tạo đột phá thông qua Dự án hỗ trợ phát triển nhà máy thông minh (26/7/2022)
Bác sĩ trẻ nghiên cứu máy đo lực cắn (25/7/2022)
Xung kích trong chuyển đổi số (25/7/2022)
Tìm kiếm giải pháp Chuyển đổi số quốc gia - Viet Solutions 2022 (25/7/2022)
Quy trình sơ chế đảm bảo tính chất dược lý của Giảo cổ lam (25/7/2022)
Công nghệ xử lý chất thải y tế (25/7/2022)
Hợp tác chuyển giao công nghệ sản xuất thuốc tế bào gốc (22/7/2022)
Hoàn thiện chính sách, phát triển hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật tiếp cận trình độ quốc tế (22/7/2022)
Cần Thơ: Thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp (21/7/2022)
Ứng dụng KH&CN nâng cao giá trị nguồn lợi cá nóc (21/7/2022)
Đổi mới và khởi nghiệp bền vững: Kết nối và chia sẻ từ các quốc gia trong khu vực (21/7/2022)
Ứng dụng giám sát và dự báo hạn hán để quản lý và ứng phó với hạn hán ở Việt Nam (21/7/2022)
Giáo sư đoạt giải Nobel: Tránh tư duy chỉ đầu tư vào nghiên cứu khoa học ứng dụng (21/7/2022)
Nhiều thách thức trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo (21/7/2022)
Danh mục, lộ trình thiết bị sử dụng năng lượng có hiệu suất thấp phải loại bỏ (21/7/2022)
Thúc đẩy hợp tác về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo với Cộng hòa Pháp, UNESCO và WIPO (21/7/2022)
Đầu tư cho nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (21/7/2022)
Ra mắt chương trình phát triển nhân tài số và hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp (21/7/2022)
Hội nghị “Kết nối cung-cầu công nghệ và sản phẩm của các doanh nghiệp khởi nghiệp từ các kết quả nghiên cứu khoa học” (21/7/2022)
Dự án “Steam Bus 2022 - Ai cũng có thể học lập trình” (21/7/2022)
Sinh viên chế tạo vật liệu thu hồi dầu tràn từ vỏ sầu riêng (19/7/2022)
Lễ biểu dương TOP công nghiệp 4.0 Việt Nam (19/7/2022)
Chuyển đổi toàn diện Internet Việt Nam sang IPv6 (19/7/2022)
Thông báo Ý kiến kết luận của Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tại buổi làm việc với Hội Doanh nhân trẻ Quảng Trị

Hướng dẫn quy trình hỗ trợ ứng dụng, nhân rộng các kết quả khoa học và công nghệ trên địa bàn tỉnh Quảng Trị năm 2022

Về việc phối hợp thực hiện Đề án: "Ứng dụng chế phẩm vi sinh vật trong sản xuất nông nghiệp giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030 trên địa bàn tỉnh Quảng Trị"

Thông báo về việc triển khai dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 trong thực hiện thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị

Thông báo về việc đăng ký đề xuất nhiệm vụ, đặt hàng nhiệm vụ KHCN cấp tỉnh, bắt đầu thực hiện năm 2022

Ứng dụng KH&CN trong nhân giống và trồng cây Vanilla trong nhà lưới theo hướng VietGap tại huyện Hướng Hóa
Tải ứng dụng Khai báo y tế toàn dân NCOV
Ứng dụng trên IOS Ứng dụng trên Android
Thống kê truy cập
Số người online 277
Hôm nay 15.834
Hôm qua 12.762
Tất cả 6.157.047
© CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ QUẢNG TRỊ
Cơ quan chủ quản: Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị
Chịu trách nhiệm: Trần Ngọc Lân, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ. Địa chỉ: 204 Hùng Vương, Đông Hà; ĐT: 0233.3550 382.
Thiết kế và xây dựng: Trung tâm Nghiên cứu, Ứng dụng và Thông tin KH&CN. Ghi rõ nguồn Dostquangtri khi sử dụng thông tin từ website này!