Thứ Tư, 03/3/2021 Cấu trúc Cổng Đăng nhập
Tin hoạt động SởTin trong tỉnhTin trong nướcTin thế giớiTin tổng hợpSở hữu trí tuệHoạt động KH&CN cơ sởPhổ biến pháp luậtPhòng, chống dịch bệnh COVID-19
TIN TỨC - SỰ KIỆN: Tin trong nước
Cập nhật: Thứ Hai, ngày 04/01/2021

Phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo phải được xem là khâu đột phá
Dự thảo Văn kiện Đại hội XIII của Đảng khẳng định, phải đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước trên nền tảng của khoa học-công nghệ (KHCN) và đổi mới sáng tạo, nhất là những thành tựu của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, tạo động lực mới cho phát triển nhanh và bền vững đất nước.
Theo Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Thế Duy, thời gian qua, KHCN và đổi mới sáng tạo đã đóng góp đáng kể cho tăng trưởng và góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế, bảo đảm quốc phòng, an ninh, phòng, chống thiên tai, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.

Bên cạnh đó, tiềm lực KHCN quốc gia được củng cố theo hướng phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội vùng và địa phương, gắn với mục tiêu, nhiệm vụ phát triển KHCN trong từng giai đoạn.

Tuy nhiên, phải thẳng thắn thừa nhận rằng, KHCN và đổi mới sáng tạo chưa thực sự là động lực và nền tảng cho phát triển kinh tế-xã hội, cho tăng trưởng, cơ cấu lại nền kinh tế và tăng năng suất lao động xã hội.

Trình độ KHCN quốc gia nhìn chung còn khoảng cách so với nhóm các nước đứng đầu khu vực Đông Nam Á. Năng lực KHCN và đổi mới sáng tạo còn hạn chế, hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia còn non trẻ, manh mún, vẫn còn ít hoạt động nghiên cứu và phát triển trong khu vực DN. Các trường đại học thiên về đào tạo hơn nghiên cứu, tính ứng dụng chưa cao, thiếu sự kết nối hiệu quả giữa các trường đại học, viện nghiên cứu và khu vực kinh doanh, dịch vụ công...

Trao đổi với Báo điện tử Chính phủ, PGS.TS. Trần Quốc Toản, chuyên gia cao cấp, Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương, nguyên Phó Chủ nhiệm VPCP, cho rằng, trong bối cảnh hiện nay, cần phải coi phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo là khâu đột phá, để nâng cao năng suất, chất lượng và tham gia vào chuỗi cung ứng thị trường thế giới. Đây cũng là nhân tố cốt lõi để đất nước không rơi vào “bẫy thu nhập trung bình”.

Tuy chỉ số đổi mới sáng tạo của Việt Nam có bước cải thiện tích cực trong các năm gần đây (theo Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới, năm 2019, chỉ số đổi mới sáng tạo của Việt Nam tiếp tục được cải thiện lên vị trí 42/129 nền kinh tế, tăng 17 bậc so với năm 2016), song chỉ số kinh tế tri thức (KEI) - một chỉ số phản ánh đổi mới sáng tạo trực tiếp tạo động lực cho phát triển kinh tế-xã hội, lại đang còn rất hạn chế (tuy đã có sự cải thiện).

Chỉ số KEI của Việt Nam năm 2019 là 3,51, trong đó chỉ số sáng tạo là 2,72, thấp hơn nhiều so với Singapore (8,44), Malaysia (6,07), Thái Lan (5,52). Đổi mới sáng tạo của Việt Nam còn khoảng cách khá lớn so với các nước trong khu vực, thể hiện ở số phát minh, sáng chế được áp dụng ở Việt Nam còn thấp hơn nhiều so với các nước.

Ngoài ra, thị trường KHCN hiện nay dù đã có bước phát triển nhất định, song nguồn cung thị trường KHCN chậm phát triển. Số DN có đầu tư tham gia nghiên cứu trong lĩnh vực KHCN chỉ chiếm tỉ trọng gần 9%; số DN có hoạt động trực tiếp liên quan đến nghiên cứu khoa học và phát triển chỉ khoảng gần 400, quá ít so với quy mô trên 750.000 DN đang hoạt động trên các lĩnh vực hiện nay. “Bên cầu” của thị trường KHCN còn kém phát triển cả về quy mô, trình độ và chất lượng, chưa tạo thành sức hút mạnh để thúc đẩy “bên cung” phát triển, đổi mới sáng tạo gắn với ứng dụng vào thực tiễn…

Hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo

PGS.TS. Trần Quốc Toản cho hay, điểm mới về nhận thức trong Dự thảo Văn kiện Đại hội XIII của Đảng về vai trò của KHCN là không chỉ nhấn mạnh phát triển và ứng dụng KHCN, mà còn đề cao yêu cầu đổi mới sáng tạo như một định hướng trung tâm của phát triển trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang tăng tốc.

Dự thảo Văn kiện Đại hội XIII cũng nêu rõ, phải phát triển hệ thống sáng tạo quốc gia, hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, lấy DN là trung tâm ứng dụng công nghệ và phát triển sản phẩm, các trường đại học và các viện nghiên cứu là chủ thể nghiên cứu và phát triển; tạo cơ chế liên kết hữu cơ giữa các cơ sở nghiên cứu với các DN trên cơ sở chia sẻ về trách nhiệm và lợi ích tương hỗ.

Nội dung dự thảo cũng cho thấy, lần đầu tiên, Đảng chính thức xác định phải xây dựng và hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển, ứng dụng KHCN và đổi mới sáng tạo. Xây dựng môi trường hoạt động KHCN dân chủ, công khai, minh bạch; khắc phục tình trạng quan liêu, tham nhũng, tiêu cực, hành chính hóa trong hoạt động KHCN; tạo động lực nền tảng, quan trọng nhất cho phát triển đất nước nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.

Phân tích rõ hơn, PGS.TS. Trần Quốc Toản cho biết, trên thế giới, cuộc cạnh tranh chiến lược giữa các nước, nhất là giữa các nước lớn, diễn ra trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, chính trị, ngoại giao, văn hóa, an ninh, quốc phòng... và được quy tụ thành cạnh tranh vị thế quốc gia, cạnh tranh năng lực tự chủ và phát triển của đất nước trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Ẩn sâu bên trong các cuộc cạnh tranh chiến lược là cạnh tranh về sở hữu trí tuệ nhân tạo, về công nghệ cao. Ai sở hữu trí tuệ nhân tạo, công nghệ cao là người đó nắm được vận mệnh của sự phát triển. Đối với các nước lớn, đó là khả năng chi phối và “cầm trịch” các thể chế phát triển và “luật chơi” trên thế giới. Đối với các nước nhỏ và đang phát triển, thì đó là khả năng vươn lên, không bị tụt hậu, không bị lệ thuộc, thụ động trong quá trình phát triển. Quá trình đổi mới sáng tạo đang diễn ra mạnh mẽ ở rất nhiều nước trên thế giới với những cấp độ khác nhau, đặt ra những cơ hội lớn và những thách thức không nhỏ.

Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, đổi mới sáng tạo giữ vai trò then chốt đối với phát triển mọi mặt của xã hội, nhất là tăng trưởng kinh tế. Động lực tăng năng suất lao động quan trọng nhất chính là đổi mới sáng tạo, trọng tâm là phát triển và ứng dụng công nghệ cao.

Đổi mới sáng tạo được xác định với 5 trụ cột đầu vào là thể chế vĩ mô, nguồn nhân lực và nghiên cứu, kết cấu hạ tầng, thị trường và môi trường kinh doanh, cùng 2 trụ cột đầu ra là sản phẩm tri thức và công nghệ, sản phẩm sáng tạo. Tùy theo điều kiện cụ thể, mỗi nước có thể lựa chọn con đường và mô hình cụ thể cho mình. Sự thành công tùy thuộc vào khả năng nhận biết, nắm bắt, ứng dụng và phát triển tiến bộ công nghệ của mỗi nước. Hiện nay, các nước trong khối ASEAN cũng đã nhận thức rõ vấn đề này.

Nếu nước ta vẫn tiếp tục đẩy mạnh tăng trưởng theo chiều rộng, dựa vào tăng vốn và lao động giá rẻ, tăng FDI, thiếu sự lựa chọn mang tính chiến lược với quá nhiều ưu đãi không phù hợp, thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa chất lượng không cao, thúc đẩy tham gia vào chuỗi sản xuất-chuỗi giá trị gia tăng toàn cầu ở những phân khúc công nghệ thấp, chủ yếu là gia công, lắp ráp... thì hiệu quả tăng trưởng sẽ thấp và tiếp tục suy giảm.

Sự chênh lệch lớn về trình độ đổi mới sáng tạo, phát triển và ứng dụng KHCN, nhất là công nghệ cao trong một môi trường quốc tế có sự cạnh tranh gay gắt khiến cho sự thua thiệt và yếu thế luôn nằm về phía không làm chủ được công nghệ tiên tiến. Đây là một thách thức rất lớn đối với nước ta.

Do đó, con đường duy nhất là phải coi đổi mới sáng tạo, thúc đẩy phát triển và ứng dụng KHCN, nhất là công nghệ cao, là một đột phá chiến lược. Phải hiện thực hóa nhất quán chủ trương phát triển KHCN là quốc sách hàng đầu, là động lực quan trọng nhất để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Phải cụ thể hóa bằng các cơ chế, chính sách cụ thể đối với sự phát triển của đất nước.

Đặc biệt, phải hoàn thiện đồng bộ thể chế phát triển, ứng dụng KHCN và đổi mới sáng tạo, gồm 3 cơ chế: Phát triển KHCN hướng vào ứng dụng (tạo cung), cơ chế phát triển kinh tế-xã hội dựa trên đổi mới sáng tạo (tạo cầu) và cơ chế liên kết phát triển KHCN với phát triển kinh tế-xã hội (liên kết cung-cầu). Phải ưu tiên, tập trung đầu tư trước một bước cho phát triển khoa học và đổi mới công nghệ.

Bên cạnh đó, cần đặt nhân tố con người - nguồn nhân lực chất lượng cao, vào trung tâm của sự phát triển, tạo thành “tam giác vàng”: Con người-thể chế-công nghệ, bảo đảm đồng bộ tính khả thi về KHCN, về kinh tế-xã hội và bảo vệ môi trường; để KHCN và đổi mới sáng tạo thực sự trở thành lực lượng sản xuất trực tiếp, là động lực nền tảng, quan trọng nhất thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững đất nước.
http://baochinhphu.vn/
Tin, bài cùng lĩnh vực
Không ngừng đổi mới sáng tạo để phát triển nền kinh tế Việt Nam (03/3/2021)
Nữ tiến sĩ Việt dùng công nghệ AI chẩn đoán ung thư da (02/3/2021)
Ngành KH&CN đồng hành cùng cả nước chống đại dịch (02/3/2021)
Chế tạo thành công cân động điện tử, phân loại trái cây (02/3/2021)
Bản đồ đầu tiên về hệ sinh thái khởi nghiệp ĐMST Việt Nam (02/3/2021)
Kế hoạch tổng thể nâng cao năng suất - chiến lược lâu dài của mỗi quốc gia (02/3/2021)
Sản xuất thức ăn chăn nuôi lên men dạng lỏng: Tận dụng hiệu quả phụ phẩm nông nghiệp (01/3/2021)
3 giải pháp thúc đẩy công cuộc đổi mới sáng tạo tại Việt Nam (01/3/2021)
Đổi mới sáng tạo để bứt phá (01/3/2021)
Hoàn thiện công nghệ, thiết bị sản xuất ván ép nhiều lớp chất lượng cao và kích thước lớn đáp ứng nhu cầu sử dụng trong môi trường chịu lực lớn, độ ẩm cao (01/3/2021)
Chương trình 592: Góp phần hình thành doanh nghiệp KH&CN và nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chức KH&CN công lập (01/3/2021)
Nghiên cứu khoa học ngành Công Thương: Hình thành hệ thống sản xuất, quản lý thông minh (26/02/2021)
Khai trương hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống sản xuất, cấp và quản lý căn cước công dân (26/02/2021)
Sản xuất thử nghiệm chế phẩm chức năng CAFETASO (26/02/2021)
Hỗ trợ thương mại hóa kết quả nghiên cứu công nghệ nano trong lĩnh vực vật liệu, sinh học trong nông nghiệp và y dược đưa ra thị trường (26/02/2021)
Sản xuất biodiesel với giá thành thấp: Một bước ngoặt mới (26/02/2021)
Lần đầu tiên “Ống dẫn mật cỡ nhỏ” phát triển trong phòng thí nghiệm được dùng để “sửa chữa” gan người (26/02/2021)
Nhiều sản phẩm khoa học và công nghệ lĩnh vực chăn nuôi được chuyển giao thành công vào sản xuất (25/02/2021)
Phát triển công nghiệp hỗ trợ để tham gia chuỗi giá trị toàn cầu (25/02/2021)
Tạo vật liệu nông nghiệp từ phế phẩm cây mía, lúa (25/02/2021)
Nghiên cứu nuôi trồng nấm ký sinh côn trùng Isaria tenuipes (Peck.) Samson (25/02/2021)
Đẩy mạnh áp dụng tự động hóa trong ngành công nghiệp sản xuất của Việt Nam (25/02/2021)
Tiến sĩ tạo dược chất quý thay thế dược liệu ngoài tự nhiên (25/02/2021)
Chọn tạo giống cà chua bi mới (25/02/2021)
Cơ hội khởi nghiệp từ thử thách sáng tạo cùng trí tuệ nhân tạo (25/02/2021)
Hoạt động đánh giá sự phù hợp: Cơ hội và thách thức mới (25/02/2021)
Công nghiệp vi mạch tạo nền tảng cho nhiều ngành công nghệ phát triển (24/02/2021)
Lần đầu tiên sản xuất được chế phẩm Lactoferrin từ Pichia pastoris tái tổ hợp (24/02/2021)
Hệ sinh thái khởi nghiệp - ĐMST Việt Nam 2021 phát triển theo hướng chất lượng (24/02/2021)
Chế tạo thành công bộ kit chẩn đoán Ebolavirus bằng kỹ thuật Realtime RT-PCR (24/02/2021)
Tổng hợp polyanilin để lưu trữ năng lượng trên siêu tụ điện (23/02/2021)
Việt Nam sản xuất thành công giấy bao gói thực phẩm khô chất lượng cao (23/02/2021)
Tăng cường quản lý chất lượng mặt hàng xăng dầu (23/02/2021)
Đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc với xuất khẩu thủy sản năm 2021 (23/02/2021)
Việt Nam có thể đưa vào sản xuất vaccine COVID-19 từ cuối năm 2021 (22/02/2021)
Chế phẩm hỗ trợ điều trị tiểu đường từ cây Lan kim tuyến (22/02/2021)
Tạo hạt nano mang thuốc chữa ung thư từ đậu nành (22/02/2021)
Khơi nguồn sáng tạo, đồng hành cùng doanh nghiệp vượt khó (22/02/2021)
Việt Nam thuộc top 3 về chuyển đổi năng lượng tái tạo trong khu vực (22/02/2021)
Khẳng định sứ mệnh của KHCN và đổi mới sáng tạo (22/02/2021)
Ứng dụng của vi nấm trong thực phẩm (19/02/2021)
Tiềm năng nghiên cứu kháng nảy mầm sớm trên cây lúa nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu ở Việt Nam (19/02/2021)
Số lượng bảo hộ chỉ dẫn địa lý tăng mạnh (18/02/2021)
Kiểm soát chất lượng, tạo điều kiện thuận lợi buôn bán chế phẩm sinh học với ISO 19344 (18/02/2021)
Thúc đẩy phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại Việt Nam (18/02/2021)
Công nghệ cô đặc nước quả JEVA nhận giải thưởng Sáng tạo Châu Á của Quỹ ĐMST Hitachi (18/02/2021)
Robot3T sẵn sàng tấn công thị trường ngách (18/02/2021)
Bảo quản tôm thẻ chân trắng bằng dịch chiết từ rau răm (18/02/2021)
Sản xuất thành công thực phẩm giàu glutathione (05/02/2021)
Giải pháp phát triển nông nghiệp hữu cơ bền vững (05/02/2021)
Tải ứng dụng Khai báo y tế toàn dân NCOV
Ứng dụng trên IOS
Ứng dụng trên Android
Thông báo số 04/TB-SKHCN về việc Thông báo ý kiến kết luận của Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tại Hội nghị giao ban tháng 02/2021

Kế hoạch số 16/KH-SKHCN về việc Kế hoạch thực hiện công tác quản lý vi phạm hành chính năm 2021 trong lĩnh vực khoa học và công nghệ

Báo cáo số 15/BC-SKHCN về việc Báo cáo kết quả thực hiện công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2020

Báo cáo số 14/BC-SKHCN về việc Báo cáo kết quả thực hiện quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tài chính của tổ chức khoa học và công nghệ công lập theo Nghị định số 54/2016/NĐ-CP năm 2020

Quyết định số 28/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Hội đồng tư vấn đánh giá đề xuất đặt hàng nhiệm vụ KH CN cấp Quốc gia

Báo cáo số 16/BC-SKHCN về việc Báo cáo kết quả công tác tháng 02 và kế hoạch tháng 03 năm 2021

Kế hoạch số 15/KH-SKHCN về việc Kế hoạch triển khai thực hiện Chương trình Chuyển đổi số Quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 của Sở Khoa học và Công nghệ

Quyết định số 26/QĐ-SKHCN về việc Quyết định thanh tra về tiêu chuẩn, đo lường, trong hoạt động sản xuất, kinh doanh Điện năng

Kế hoạch số 14/KH-SKHCN về việc Kế hoạch triển khai Kế hoạch số 5807/KH-UBND ngày 17/12/2020 của UBND tỉnh Quảng Trị

Quyết định số 25/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc giao dự toán thu, chi ngân sách Nhà nước (đợt 1) Kinh phí sự nghiệp Khoa học và Công nghệ năm 2021

Thông báo đề xuất tham gia Chính sách hỗ trợ ứng dụng, nhân rộng các kết quả KH CN thực hiện năm 2021

Quy chế tiếp công dân của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Trị
Nội quy tiếp công dân
Thống kê lượt truy cập
Số người online 74
Hôm nay 3.675
Hôm qua 3.845
Tất cả 3.211.558

© CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ QUẢNG TRỊ
Cơ quan chủ quản: Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị
Chịu trách nhiệm: Trần Ngọc Lân, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ
 204 Hùng Vương, Đông Hà; ĐT: 0233.3550 382. Hệ thống chạy tốt nhất trên trình duyệt Cốc cốc.

Thiết kế và xây dựng: Trung tâm Nghiên cứu, Ứng dụng và Thông tin KH&CN
Ghi rõ nguồn Dostquangtri khi sử dụng thông tin từ website này