Thứ Tư, 26/9/2018 Đăng nhập
Tin hoạt động SởTin trong tỉnhTin trong nướcTin thế giớiTin tổng hợpSở hữu trí tuệHoạt động KH&CN cơ sở
TIN TỨC - SỰ KIỆN: Tin trong nước

Nghiên cứu chọn tạo giống lúa lai hai dòng có năng suất cao, chất lượng tốt và có mùi thơm
Trong giai đoạn 2001-2015, công tác chọn tạo lúa lai của Việt Nam đã được thúc đẩy mạnh mẽ và thu được nhiều thành tựu đáng kể. Tỷ trọng lúa lai thương hiệu Việt Nam đã tăng lên rõ rệt, số giống được công nhận chính thức chiếm 28% trong tổng số các giống được công nhận. Các cơ quan nghiên cứu và phát triển lúa lai trong nước đã tập trung vào việc chọn tạo các dòng bất dục và các tổ hợp lúa lai thích hợp với điều kiện sản xuất tại Việt Nam. Đây là một hướng quan trọng nhằm ổn định khả năng phát triển lúa lai của Việt Nam.
Lúa lai “hai dòng” là bước tiến mới của loài người trong công cuộc ứng dụng ưu thế lai ở cây lúa. Hai công cụ di truyền cơ bản để phát triển lúa lai “hai dòng” là dòng bất dục đực chức năng di truyền nhân mẫn cảm với nhiệt độ - TGMS (Thermosensitive genic male sterile) và bất dục đực chức năng di truyền nhân mẫn cảm với chu kỳ chiếu sáng - PGMS (Photoperiod sensitive genic male sterile). Tính chuyển hoá từ bất dục sang hữu dục và ngược lại ở dòng TGMS và PGMS gây ra do điều kiện môi trường - EGMS (Environment sensitive genic male Sterile). 

Từ năm 1998, Việt Nam đã nhập nội một số tổ hợp lúa lai hai dòng, các tổ hợp này đều cho năng suất cao, chống chịu khá với sâu bệnh hại. Tuy nhiên, diện tích chưa được mở rộng là do giá hạt lai khá cao không phù hợp với điều kiện người nông dân; công nghệ nhân dòng bất dục đực và sản xuất hạt lai F1 còn gặp nhiều khó khăn. Để chủ động sản xuất giống tại chỗ với giá thành hạ, các nhà chọn giống Việt Nam đã nghiên cứu và chọn tạo nhiều tổ hợp lai mới, trong đó có các tổ hợp lai hai dòng: Việt lai 20, TH3-3, TH3-4, HYT102... Các tổ hợp này có năng suất chất lượng khá, thời gian sinh trưởng ngắn nên diện tích ngày càng được mở rộng. 

Do điều kiện khí hậu Việt Nam có hai mùa nóng lạnh tương đối rõ rệt, thuận lợi cho việc nghiên cứu và ứng dụng các dòng TGMS. Nhiều nghiên cứu của các tác giả trong nước đã cho biết có thể lợi dụng sự thay đổi của nhiệt độ trong năm để duy trì các dòng TGMS và sản xuất lúa lai hai dòng. 

Tuy nhiên hiện nay các vật liệu chọn giống lúa lai hai dòng đang được sử dụng ở Việt Nam phần lớn có nguồn gốc nhập nội từ IRRI và Trung Quốc. Một số dòng mẹ mới đã được chọn tạo song số lượng còn rất hạn chế. Chính vì vậy, nghiên cứu và chọn tạo được các giống lúa, đặc biệt là lúa lai hai dòng có năng suất cao, chất lượng tốt, có mùi thơm không chỉ phục vụ xuất khẩu mà còn đáp ứng được nhu cầu tiêu dùng trong nước là một vấn đề vô cùng cấp bách đối với các nhà chọn giống lúa.

Nhằm chọn tạo được các giống lúa lai hai dòng năng suất 7,0-7,5 tấn/ ha; chất lượng tốt (hàm lượng amylose 16-20%); có mùi thơm (điểm 3-4), nhiễm nhẹ sâu bệnh, thích hợp cho các tỉnh phía Bắc, nhóm nghiên cứu do PGS.TS Trần Văn Quang, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đứng đầu đã đề xuất và được chấp thuận thực hiện triển khai đề tài: “Nghiên cứu chọn tạo giống lúa lai hai dòng có năng suất cao, chất lượng tốt và có mùi thơm”. Các kết quả nghiên cứu sẽ góp phần giảm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất hạt giống lai và gia tăng hiệu quả kinh tế sản xuất từ 10-25% so với sản xuất lúa thuần. 

Sau một thời gian triển khai thực hiện, nhóm nghiên cứu đã thu được các kết quả như sau: 
- Đã thu thập và đánh giá 210 mẫu giống lúa, trong đó có 17 dòng TGMS, 100 mẫu giống lúa địa phương (65 mẫu thuộc loài phụ indica, 30 mẫu thuộc loài phụ japonica và 5 mẫu chưa phân loại), 110 dòng lúa thuần có chất lượng, gạo có mùi thơm. Tuyển chọn được 22 dòng lúa thuần, có thời gian sinh trưởng phù hợp, năng suất khá, chất lượng tốt để làm dòng bố lúa lai và 13 dòng TGMS có nhiều đặc điểm nông sinh học tốt, tính dục ổn định để làm dòng mẹ lúa lai hai dòng.

- Thông qua lai tạo đã chọn lọc được 05 dòng TGMS là E13S, E15S, E17S, E26S, E30S và 10 dòng bố là R2KBL, R16, R27, R28, R29, R34, R41, R73, R92, R94. các dòng TGMS và R có nhiều đặc điểm nông sinh học, đặc điểm tính dục, có mùi thơm phù hợp cho chọn giống lúa lai hai dòng chất lượng cao và gạo có mùi thơm, đặc biệt các dòng TGMS thơm được chọn phân ly từ tổ hợp 135S/Hoa sữa Mỹ (từ E15S-1 đến E15S-14). 

- Các dòng TGMS thích hợp cho chọn tạo giống lúa lai thơm và hàm lượng amylose trung bình là: E15S-1, E15S-2 và E15S-3, HC1 (R2), HC3, Hoa sữa, Sén cù, ST19, A2, A3 và A11. Các dòng TGMS mới chọn tạo đều mang gen tms5. Dòng E15S có khả năng kết hợp chung ở tất cả các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất cá thể.

- Đã lai tạo được hơn 500 tổ hợp lai, thông qua đánh giá đã chọn được 07 tổ hợp lai có triển vọng nhất là : E13S/R2, E15S/11X73, E15S/R3, E15S/R29, E26S/R527, E30S/R2, E30S/MT-2. Trong số các tổ hợp lai được chọn có tổ hợp lai E15S/R2 (đặt tên là HQ19) có thời gian sinh trưởng ngắn, 125-130 ngày trong vụ Xuân, 105-110 ngày trong vụ Mùa, nhiễm nhẹ sâu bệnh, năng suất thực thu biến động từ 75,0-80,0 tạ/ha (trong vụ Xuân), 65-70 tạ/ha (trong vụ Mùa), có chất lượng tốt như hạt gạo dài 7,5mm, tỷ lệ gạo xát đạt 72,1%, tỷ lệ gạo nguyên 89,8%, hàm lượng amylose 18,0%, gạo có mùi thơm, cơm trắng, đậm.

- Nhân nguyên chủng dòng E15S ở vùng đồng bằng sông Hồng trong vụ Xuân nên gieo mạ từ ngày 20-27/12, cấy với mật độ 50 khóm/m2, bón phân với lượng 100 kg N + 75 kg P205 + 75 kg K20/ha. Tại Mộc Châu, Sơn La nên gieo từ ngày 20-30/6 cho năng suất đạt 37,2 tạ/ha. Tại Eakar, Đăk Lăk, gieo sạ dòng E15S từ ngày 13-20/11, mật độ gieo sạ 40kg giống/ha và bón phân 120kg N + 84kg P2O5 + 60kg K2O/ha đạt năng suất và hiệu quả kinh tế cao nhất.

- Kết quả sản xuất thử hạt lai F1 các tổ hợp lai có triển vọng cho thấy các dòng mẹ đều bất dục 100%, dòng bố có tỷ lệ hạt phấn hữu dục từ 94,0-97,1%; đã xác định khoảng cách thời gian gieo dòng bố, mẹ để trỗ trùng khớp; ảnh hưởng của GA3 đến sinh trưởng, tính dục của các dòng mẹ; năng suất thực thu của ruộng sản xuất thử biến động từ 14,4-24,7 tạ/ha.

- Hoàn thiện quy trình sản xuất hạt lai F1 tổ hợp lai HQ19 tại vùng đồng bằng sông Hồng, cụ thể: gieo dòng bố Hương cốm (R2) thành 2 đợt, mỗi đặt cách nhau 6 ngày, sau gieo dòng bố khoảng 18-20 ngày gieo dòng mẹ, bón phân với lượng 120kg N+ 80kg P205 + 80kg K20, cấy tỷ lệ hàng bố: mẹ là 2:14, phun GA3 với lượng 180gam/ha. 

- Để giống lúa lai hai dòng đạt năng suất cao 
+ Tại vùng đồng bằng sông Hồng, trong điều kiện vụ Xuân cấy với mật độ 35 khóm/m2 và bón phân với lượng 140kgN + 140kgP2O5 + 105kgK2O/ha và vụ Mùa cấy với mật độ 40 khóm/m2 bón phân với lượng 110kgN + 82,5kgP2O5 + 110kgK2O/ha; 
+ Tại vùng miền núi phía Bắc, trong vụ Xuân cấy mật độ 40 khóm/m2, bón phân với lượng 140kgN+140kgP2O5+105K2O, trong vụ Mùa cấy mật độ 40 khóm/m2, bón phân với lượng 110kg N+82,5kg P205+110kg K20; 
+ Tại vùng Bắc Trung bộ, trong vụ Xuân nên cấy với mật độ 35 khóm/m2 và bón phân với lượng 120 kg N + 120 kg P205 + 90 kg K20/ha, trong vụ Mùa (hoặc Hè Thu) nên cấy với 40 khóm/m2 và bón phân với lượng 90kg N+ 67,5kg P205 + 90kg K20/ha.

- Mô hình sản xuất thử hạt lai F1 giống lúa lai hai dòng HQ19 tại một số địa phương với diện tích 13,8ha đạt năng suất từ 22,0-27,0 tạ/ha; mô hình trình diễn lúa lai thương phẩm tại 03 vùng sinh thái phía Bắc với diện tích trên 100ha, năng suất đạt 75,0-89,0 tạ/ha trong vụ Xuân, 65,0-80,0 tạ/ha trong vụ Mùa (hoặc Hè Thu), hạt gạo dài, gạo và cơm có mùi thơm, vị đậm. 

- Trong quá trình thực hiện đề tài đã tham gia đào tạo, tập huấn: 01 Tiến sĩ, 06 Thạc sĩ, 15 sinh viên đại học, 04 cán bộ tập huấn ngắn hạn ở Trung Quốc, 32 cán bộ kỹ thuật, 200 lượt nông dân về phương pháp chọn tạo, kỹ thuật sản xuất giống, thâm canh lúa lai thương phẩm. Đồng thời, công bố 07 bài báo khoa học trên các tạp chí chuyên ngành trong và ngoài nước.

Như vậy, các mẫu giống thu thập, dòng bố mẹ mới chọn tạo là nguồn vật liệu phục vụ cho công tác chọn tạo giống lúa lai ở Việt Nam do đó cần được lưu giữ, duy trì hàng năm. Giống lúa lai hai dòng HQ19 có nhiều đặc điểm nông sinh học tốt, có năng suất, chất lượng cao cần được mở rộng sản xuất tại các tỉnh phía Bắc. Các qui trình nhân dòng bố mẹ, qui trình sản xuất hạt lai F1, qui trình canh tác giống lúa lai hai dòng HQ19 cần chuyển giao cho các địa phương nhằm chủ động sản xuất giống bố mẹ, hạt lai F1 và thâm canh lúa lai thương phẩm. 
Theo vista.gov.vn
Tin, bài cùng lĩnh vực
Tiêu chuẩn nông nghiệp hữu cơ - hướng phát triển bền vững nông sản Việt (25/9/2018)
Trường đại học là thành tố quan trọng trong hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo (25/9/2018)
Việt Nam sắp trình diễn 500 công nghệ tại TechDemo 2018 (25/9/2018)
Công bố 50 doanh nghiệp CNTT hàng đầu Việt Nam năm 2018 (20/9/2018)
Tiếp nhận đăng ký tên miền quốc gia ‘.vn’ qua hồ sơ điện tử (20/9/2018)
Khai mạc Hội nghị Thượng đỉnh về thành phố thông minh (20/9/2018)
Kinh nghiệm triển khai ứng dụng từ nghiên cứu khoa học (20/9/2018)
Nghiên cứu lai tạo một số tổ hợp đực lai cuối cùng phù hợp cho sản xuất lợn thương phẩm ở miền Bắc Việt Nam (20/9/2018)
Công bố Giải thưởng Trần Đại Nghĩa lần thứ 2 (20/9/2018)
Hợp tác KH&CN Việt Nam – Lào ngày càng hiệu quả và thiết thực (20/9/2018)
Nghiên cứu biểu hiện gen và các chỉ thị phân tử ADN liên kết với tính chịu ngập của cây lúa ở giai đoạn nẩy mầm/giai đoạn mạ (18/9/2018)
Langf giành giải nhất cuộc thi Ý tưởng khởi nghiệp CiC 2018 (14/9/2018)
Người Việt sáng chế siêu vật liệu hấp thụ sóng điện từ (14/9/2018)
WEF ASEAN 2018 - Diễn đàn mở về Khởi nghiệp sáng tạo trong Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 (13/9/2018)
Máy thu hoạch nghêu không phụ thuộc thủy triều (14/9/2018)
Truy xuất nguồn gốc thanh long bằng công nghệ blockchain (14/9/2018)
Khoa học và công nghệ đóng góp trên 30% giá trị gia tăng của sản xuất nông nghiệp (11/9/2018)
Chuyển giao công nghệ: Mối quan hệ cộng sinh giữa ba nhà (11/9/2018)
Chính sách mới của Chính phủ về thu hút đầu tư khởi nghiệp sáng tạo từ các nguồn trong và ngoài nước (11/9/2018)
VPCP sẽ đi tiên phong và quyết liệt xây dựng Chính phủ điện tử (04/9/2018)
Giới thiệu nhiều nghiên cứu, ứng dụng mới về công nghệ và vật liệu nano (04/9/2018)
Xây dựng mô hình liên kết hiệu quả để phát triển thị trường KH&CN (04/9/2018)
Ứng dụng công nghệ số cho du lịch thông minh (04/9/2018)
Chủ tịch nước dự Lễ công bố Sách vàng Sáng tạo Việt Nam năm 2018 (04/9/2018)
Nhu cầu công nghệ trong quá trình sản xuất tự động hóa của các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam (04/9/2018)
Tăng cường, đổi mới hoạt động đo lường (04/9/2018)
Hợp tác công nghệ thông tin Việt Nam-Nhật Bản (04/9/2018)
Hội thảo “Kết quả thống kê đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp và đề xuất hoàn thiện công tác thống kê đổi mới sáng tạo ở Việt Nam” (29/8/2018)
Triển khai ứng dụng CNTT kết nối các cơ sở bán thuốc trên toàn quốc (29/8/2018)
Chương trình KHCN phục vụ xây dựng NTM: Phát huy lợi thế của từng vùng, miền (29/8/2018)
Meete đoạt giải nhất cuộc thi Vietnam Startup Wheel 2018 (29/8/2018)
Tầm nhìn và giải pháp ứng dụng KH&CN trong phát triển nông nghiệp thông minh bền vững (27/8/2018)
Huy động tối đa nguồn lực phát triển trí tuệ nhân tạo (27/8/2018)
Đón cơ hội công nghệ Robotics – Mechatronics trong kỷ nguyên CMCN 4.0 (27/8/2018)
Hội thảo các Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ vùng Bắc Trung bộ năm 2018 (23/8/2018)
Ứng dụng KH&CN là giải pháp trọng tâm trong chiến lược ngành Ngân hàng (23/8/2018)
Cách mạng 4.0: Cơ hội 'vàng' cho nông nghiệp Việt Nam (23/8/2018)
Công nghệ nano - giải pháp cho nông nghiệp sạch (23/8/2018)
Hội thảo "Kết nối công nghệ Việt Nam – Hàn Quốc 2018" tại TPHCM (23/8/2018)
Khởi động mạng lưới đổi mới sáng tạo Việt Nam (23/8/2018)
Thương mại hóa kết quả nghiên cứu: Mô hình kinh doanh quan trọng hơn sản phẩm (23/8/2018)
Việt Nam – Lào: Đẩy mạnh hợp tác về lĩnh vực Sở hữu trí tuệ (22/8/2018)
Cuộc thi Sáng chế 2018: Sáng tạo công nghệ cho cuộc sống hằng ngày (22/8/2018)
Cơ hội tham gia chương trình ươm tạo doanh nghiệp nông nghiệp (17/8/2018)
Máy làm đá tuyết từ nước biển (14/8/2018)
Phối hợp xây dựng và quản lý chỉ dẫn địa lý (14/8/2018)
Khai mạc Triển lãm về công nghệ sản xuất và công nghiệp hỗ trợ “Vietnam Manufacturing Expo 2018” (14/8/2018)
Nông thôn mới phát triển bền vững trên nền tảng khoa học (09/8/2018)
Nữ tiến sĩ tìm ra dẫn chất mới trị bệnh suy giảm trí nhớ (09/8/2018)
Từ 9-10/8/2018 sẽ diễn ra Diễn đàn xúc tiến chuyển giao công nghệ Việt Nam – Lào tại Thủ đô Viêng Chăn, CHDCND Lào (07/8/2018)
Quyết định số 227/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc ban hành Hướng dẫn thực hiện Chính sách hỗ trợ ứng dụng, nhân rộng các kết quả khoa học và công nghệ trên địa bàn tỉnh Quảng Trị giai đoạn 2017-2025

Quyết định số 1727/QĐ-UBND về việc Quyết định Về việc ban hành Kế hoạch thanh tra chuyên ngành khoa học và công nghệ năm 2018 trên địa bàn tỉnh Quảng Trị.

Quyết định số 1658/QĐ-UBND về việc Quyết định V/v điều chỉnh tên "Hội tiêu Vĩnh Linh" tại Quyết định số 19994/QĐ-UBND ngày 19/9/2014 quy định quản lý và sử dụng Chỉ dẫn địa lý "Quảng Trị" cho sản phẩm tiêu của tỉnh Quảng Trị.

Thông báo số 24/TB-SKHCN về việc Thông báo V/v kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Ứng dụng công nghệ sản suất và sử dụng chế phẩm Probiotic bổ sung thức ăn nuôi trồng thủy sản phù hợp tại tỉnh Quảng Trị"

Thông báo số 25/TB-SKHCN về việc Thông báo V/v kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Ứng dụng các tiến bộ khoa học và công nghệ xây dựng mô hình phát triển cây cam sạch bệnh trên địa bàn tỉnh Quảng Trị"

Thông báo số 26/TB-SKHCN về việc Thông báo V/v kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Nghiên cứu, xây dựng mô hình thí nghiệm một số giống cà phê chè có triển vọng trên địa bàn huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị".

Thông báo số 27/TB-SKHCN về việc Thông báo V/v kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Nghiên cứu, khảo nghiệm tập đoàn giống lúa mới ngắn ngày, chất lượng cao và phục tráng giống lúa HC95".

Quyết định số 1792/QĐ-BKHCN về việc Quyết định Về việc Điều tra nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ năm 2018

Quyết định số 1750/QĐ-BKHCN về việc Quyết định Về việc Điều tra nhận thức công chúng về khoa học và công nghệ năm 2018

Thông tư số 03/2018/TT-BKHCN về việc Thông tư Ban hành Hệ thống chỉ tiêu thống kê ngành khoa học và công nghệ và phân công thu thập, tổng hợp các chỉ tiêu thống kê quốc gia về khoa học và công nghệ

Thông báo về việc tuyển chọn hồ sơ đăng ký tham gia Đề án đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực KH&CN trong và ngoài nước

Thông báo chương trình học bổng phát triển nguồn nhân lực do Chính phủ Nhật Bản tài trợ (JDS) 2018

TB về việc thống nhất áp dụng Bảng phân loại quốc tế về các yếu tố hình của nhãn hiệu (theo Thỏa ước Vienna) phiên bản 8

Sao y Công văn số 74 ngày 19/01/2018 của Trường Đại học Ngoại ngữ Quốc gia Hà Nội V/v Cảnh báo về chứng chỉ năng lực ngoại ngữ giả

Thông báo V/v tổ chức thi thăng hạng viên chức hành chính

Xem thêm
Thống kê truy cập
254712
514

© CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ QUẢNG TRỊ
Cơ quan chủ quản: Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị
Thiết kế và xây dựng: Trung tâm Thông tin và Thống kê KH&CN Quảng Trị. Địa chỉ: 204 Hùng Vương, Đông Hà; ĐT: 0233.3550 382. Hệ thống chạy tốt nhất trên trình duyệt Cốc cốc.

Ghi rõ nguồn Dostquangtri khi sử dụng thông tin từ website này