Chủ Nhật, 15/12/2019 Cấu trúc Cổng Đăng nhập
Tin hoạt động SởTin trong tỉnhTin trong nướcTin thế giớiTin tổng hợpSở hữu trí tuệHoạt động KH&CN cơ sởPhổ biến pháp luật
TIN TỨC - SỰ KIỆN: Tin trong nước
Cập nhật: Thứ Sáu, ngày 18/10/2019

Xác định “dấu vân tay hóa học” cho dược liệu đặc sản của dãy Hoàng Liên
Những cơ sở khoa học căn bản đầu tiên về Sâm vũ diệp và Tam thất hoang đã đặt nền móng đầu tiên cho một bước phát triển mới của loài cây đặc hữu trên dãy Hoàng Liên Sơn này: phát triển nguồn thuốc và thực phẩm bổ sung, với nhu cầu rất lớn từ thị trường.
Sâm vũ diệp

Xác định “dấu vân tay hóa học” của loài dược liệu quý bị lãng quên

Sâm vũ diệp (Panax bipinnatifidus Seem.) và Tam thất hoang (Panax stipuleanatus H.Tsai et K.M.Feng) được phát hiện ở Việt Nam từ năm 1964 tại tỉnh Lào Cai. Nhưng sau 55 năm, khác với nước láng giềng là Trung Quốc – đẩy mạnh các nghiên cứu phân tích và tách chiết các thành phần hóa học của loài cây này phân bố tại Trung Quốc, thì các nghiên cứu tương tự ở Việt Nam vẫn rất ít ỏi và tản mạn. Việc sử dụng hai loại dược liệu này mới chỉ dừng lại ở... truyền miệng với tác dụng làm thuốc bổ “chung chung” giống như các loài sâm khác nhằm giảm đau, bổ huyết, cầm máu.

Theo thông tin từ Viện Dược liệu (Bộ Y tế), hai loài đặc hữu có phạm vi phân bố rất hạn chế trong một số khu vực có địa hình heo hút ở vùng dãy Hoàng Liên này đang đối diện với nguy cơ tuyệt chủng.

Một câu hỏi lớn đặt ra với các nhà nghiên cứu là nếu như thông thường chi Panax, họ Nhân sâm (Araliacea) có thành phần chính là saponin - đã được chứng minh là có tác dụng chống đông máu và chống ngưng tập tiểu cầu, “thì liệu các thành phần saponin trong Sâm vũ diệp, Tam thất hoang – thuộc chi Panax này, có tác dụng chống đông máu, chống ngưng tập tiểu cầu tương tự không? Liệu các thành phần saponin trong Sâm vũ diệp, Tam thất hoang có tác dụng phòng chống tắc nghẽn mạch, huyết khối không?”, TS. BS. Dương Thị Ly Hương, Khoa Y Dược - Đại học Quốc gia Hà Nội nói. Việc trả lời những câu hỏi này không chỉ đem lại ý nghĩa cho nghiên cứu cơ bản mà còn để ứng dụng vào thực tiễn.

 

 
Hình vẽ Tam thất hoang.
Hình vẽ Tam thất hoang.

 

Vì vậy, nghiên cứu “Ứng dụng các giải pháp khoa học công nghệ để phát triển nguồn nguyên liệu và tạo sản phẩm từ hai loài cây thuốc Sâm vũ diệp và Tam thất hoang vùng Tây Bắc” mới đây do TS Dương Thị Ly Hương chủ nhiệm, Khoa Y Dược - Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp với Viện Dược liệu - Bộ Y tế và Công ty Nam Dược thực hiện, đã đặt mục tiêu giải quyết những câu hỏi căn bản trên để từ đó phối hợp với Công ty Nam Dược đưa ra các phương án phát triển sản phẩm cho thị trường thuốc và thực phẩm chức năng.

Nhóm nghiên cứu đã xác định dấu “vân tay hóa học” của Sâm vũ diệp và Tam thất hoang - xây dựng phương pháp định lượng chất đánh dấu stipuleanosid R2, là chất hóa học đặc trưng, góp phần quan trọng vào việc xây dựng tiêu chuẩn cơ sở và tiêu chuẩn hóa hai dược liệu cũng như tiêu chuẩn hóa các sản phẩm từ hai dược liệu sau này. Kết quả, năm hợp chất tinh khiết từ Sâm vũ diệp đã chiết xuất, phân lập và xác định cấu trúc hóa học gồm: β-sitosterol (1), oleanolic acid (2), daucosterol (3), stipuleanoside R2 (4) và araloside A methyl ester (5). Trong đó trong đó các chất oleanolic acid (2), stipuleanoside R2 (4) và araloside A methyl ester (5) lần đầu tiên được phân lập từ Sâm vũ diệp. Các hợp chất phân lập từ Tam thất hoang gồm: 3-O-α-L-arabinopyranosyl-(1→4)-β-Dglucuropyranosid-28-β-D-glucopyranosid oleanolic acid hay chikusetsusaponin IV (PS01), 28-β-D-glucopyranosyloleanolic-acid-3-O-β-D-xylopyranosyl(1→2)-[α-L-arabinopyranosyl-(1→3)]-β-D-glucuropyranosid-6-O-methyl este (PS02), 3-O-β-D-glucopyranosyl-(1→3)-β-D-glucuropyranosid-28-β-D-glucopyranosyl oleanolic acid methyl este (PS04), stipuleanosid R2 (PS05), stipuleanosid R1 (PS06). Trong đó hợp chất PS01 và PS02 lần đầu tiên được phân lập từ tam thất hoang.

Trong bối cảnh đang thiếu các quy chuẩn, tiêu chuẩn trong quy trình nuôi trồng, sản xuất và chế biến sản phẩm mới, việc tiêu chuẩn hóa dược liệu để đưa vào Dược điển Việt Nam rất quan trọng Phần lớn các đề tài nghiên cứu đầu tư hiện nay mới tập trung vào mục đích bảo tồn còn kiểm định phân biệt dược liệu thật – giả, quy trình trồng theo GACP (tiêu chuẩn thực hành tốt trồng trọt và thu hái của Tổ chức Y tế thế giới) mới dừng lại ở quy mô phòng thí nghiệm, thử nghiệm, gần như chưa áp dụng rộng rãi trên quy mô lớn. Tại Hội nghị “Khoa học và Công nghệ phục vụ phát triển dược liệu vùng Tây Nguyên và các tỉnh Nam Trung Bộ” tháng 6 vừa qua, ông Phạm Vũ Khánh, Cục trưởng Cục quản lý Y dược Cổ truyền, Bộ Y tế cho biết, hiện nay “các quy định về chất chuẩn (loại đo lường đặc biệt có độ đồng nhất và ổn định nhất định với một hoặc một số thuộc tính) chỉ có ở thuốc Tây còn Đông dược thì có nhiều vị không có chất chuẩn, có trường hợp có chất chuẩn nhưng không có ý nghĩa gì, còn thực phẩm chức năng thì gần như thả nổi”.

Chất chỉ dấu, được đánh giá là một trong những đóng góp quan trọng nhất của đề tài, đã là một thông tin khoa học rất quan trọng. Nhưng mối quan tâm của các công ty nam dược và người tiêu dùng là loại dược liệu này có thể dùng để tạo ra sản phẩm gì, để điều trị hoặc phòng ngừa những căn bệnh nào?

Cần đầu tư dài hơi

Nghiên cứu bước đầu cho thấy cả hai dược liệu Sâm vũ diệp và Tam thất hoang có tác dụng ức chế kết tập tiểu cầu tốt, có tiềm năng ứng dụng đối với việc bảo vệ thành mạch, phòng ngừa huyết khối và các biến chứng tim mạch khác. Do đó, nhóm nghiên cứu đã lựa chọn tìm hiểu hướng nghiên cứu ứng dụng về tác dụng chống đông, chống kết tập tiểu cầu, chống huyết khối, bước đầu sản xuất được 2000 viên nang mềm bào chế từ Sâm vũ diệp và Tam thất hoang đạt tiêu chuẩn cơ sở. Trên cơ sở này, các đơn vị nghiên cứu phát triển sản phẩm từ dược liệu khác muốn nghiên cứu và phát triển sản phẩm theo hướng đông máu và nghẽn mạch thì hoàn toàn có thể sử dụng các mô hình nghiên cứu in vitro và in vivo - là kết quả được xây dựng từ đề tài để triển khai nghiên cứu. Tuy nhiên cần phải tiếp tục nghiên cứu sâu thêm “về tác dụng dược lý và nghiên cứu lâm sàng để có thêm bằng chứng về hiệu quả, và lợi ích của sản phẩm đối với các bệnh tim mạch”, TS Dương Thị Ly Hương lưu ý. Những gì hiện nay nhóm nghiên cứu đang có “mới là những tác dụng rất ban đầu, rất căn bản, còn muốn ứng dụng thành sản phẩm thì phải nghiên cứu kỹ hơn”.

Công ty Nam Dược, đơn vị rất “lăn lộn với vùng cao và chủ động muốn tham gia đề tài này”, lại có nguyện vọng nghiên cứu tác dụng an thần và tác dụng tăng cường sinh dục nam của dược liệu, bởi đường ra thị trường rộng mở hơn. “Doanh nghiệp hiện nay không mặn mà lắm với việc phát triển thành sản phẩm chống đông máu, vì quá khó để đưa vào thị trường, mặc dù rất có ý nghĩa”, TS. Dương Thị Ly Hương nói.

Vì vậy, nếu nhà nước không có định hướng tiếp tục đầu tư bài bản và dài hơi, nhóm nghiên cứu buộc phải trông chờ hoàn toàn vào các doanh nghiệp trong việc ứng dụng dược liệu, thì rất có thể chúng ta sẽ có thêm nhiều loại thực phẩm chức năng dễ bán, dễ quảng cáo ở các mảng thị trường “dễ tính” nhưng chưa phải là sản phẩm dựa trên những tính chất quan trọng nhất của hai loài dược liệu này.

http://khoahocphattrien.vn/
Tin, bài cùng lĩnh vực
Khoa học, Công nghệ và Đổi mới cho Cộng đồng ASEAN bền vững (06/12/2019)
Bộ Khoa học và Công nghệ nhận Huân chương lao động hạng Nhất (01/12/2019)
Thủ tướng: Việc đầu tiên phải làm là đổi mới sáng tạo cách trọng dụng con người (01/12/2019)
Những công nghệ nổi bật tại triển lãm thành tựu ứng dụng khoa học (01/12/2019)
Khoa học và Công nghệ Việt Nam - 60 năm xây dựng và phát triển (01/12/2019)
Ba đại diện Việt Nam được trao giải thưởng ASOCIO 2019 (15/11/2019)
Nuôi khát vọng khởi nghiệp từ… đề tài khoa học (15/11/2019)
Ra mắt sách chuyên khảo nghiên cứu về nông dân Việt Nam (15/11/2019)
Chỉ 15% số đơn sáng chế được chấp nhận (15/11/2019)
Nông dân ứng dụng công nghệ để phát triển thương hiệu nông sản (14/11/2019)
Hội thảo khoa học: “Bảo đảm thông tin khoa học và công nghệ phục vụ nghiên cứu và đào tạo tại Việt Nam” (14/11/2019)
Bảo mật thông tin trong kết nối vạn vật (14/11/2019)
Gạo ST24 Việt Nam đạt giải “Gạo ngon nhất thế giới năm 2019” (13/11/2019)
Đốt dầu thải không khói nhờ thiết bị đốt lò áp lực (13/11/2019)
3 đội học sinh Việt Nam giành vị trí cao tại cuộc thi Sáng tạo Robot toàn cầu (12/11/2019)
Việt Nam tổ chức Techfest tại Singapore (12/11/2019)
Việt Nam đang dần làm chủ kỹ thuật lấy, ghép mô, tạng (12/11/2019)
Cuộc thi Hack4Growth: “Tinh luyện” ý tưởng thành cơ hội khởi nghiệp (12/11/2019)
Tiểu dự án FIRST chế tạo bột thạch anh từ nguồn nguyên liệu trong nước (11/11/2019)
Chế tạo và ứng dụng thành công các dung môi sinh học trong sản xuất năng lượng mới (11/11/2019)
Cơ hội để startup Việt kết nối với các nhà đầu tư Hàn Quốc (11/11/2019)
Khoa học và công nghệ vật liệu xây dựng vì sự phát triển bền vững (11/11/2019)
Khai mạc Diễn đàn quốc tế về đo lường (11/11/2019)
Nâng tầm an toàn thông tin quốc gia trong kỷ nguyên số (11/11/2019)
Ngày trình diễn giải pháp công nghệ FCV 2019 (11/11/2019)
Khai thác hiệu quả IoT, mở rộng thị trường toàn cầu (11/11/2019)
Khối đại học đứng đầu về tiềm năng nghiên cứu ở Việt Nam (11/11/2019)
Hiệp hội doanh nghiệp KH&CN Việt Nam: nơi chắp cánh cho những ý tưởng sáng tạo công nghệ (07/11/2019)
Sinh viên Sài Gòn chế nước uống hỗ trợ phòng chống tiểu đường từ lá dâu tằm (07/11/2019)
Vietnamica: Xây dựng kho tư liệu số hóa về lịch sử và văn bia Việt Nam (07/11/2019)
Hoàn thiện quy trình công nghệ sản xuất vắc xin cúm mùa ở quy mô công nghiệp (06/11/2019)
Nghiên cứu biểu hiện protein tái tổ hợp của virut PCV2 để chế tạo sinh phẩm chẩn đoán và làm nguyên liệu tiến tới sản xuất vắc xin (06/11/2019)
Lĩnh vực KHCN chuyển động đúng hướng, sát thực tế (05/11/2019)
Phương pháp không xâm lấn phát hiện bệnh gan giai đoạn đầu (05/11/2019)
Thử nghiệm công nghệ blockchain truy xuất nguồn gốc (04/11/2019)
Tôn vinh 112 trí thức khoa học và công nghệ tiêu biểu (05/11/2019)
Sản xuất bồn hợp kim nhôm chuyên chở xăng dầu (31/10/2019)
Sinh viên chế máy trồng hành tím chạy bằng năng lượng mặt trời (31/10/2019)
ViettelStudy được công nhận xuất sắc nhất Asean ICT Awards (31/10/2019)
Hội thảo trực tuyến về dữ liệu chỉ số đổi mới sáng tạo 2020 của Việt Nam (31/10/2019)
Việt Nam giành giải Vàng và Bạc tại ASEAN ICT Awards (28/10/2019)
Xây dựng thành phố thông minh cần lấy người dân làm trung tâm (27/10/2019)
Xử lý nước thải dệt nhuộm bằng nano TiO2 (27/10/2019)
Cuộc thi đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp trao giải cho 5 dự án (27/10/2019)
ISO 22301:2012 và sự khác biệt (27/10/2019)
Cuộc thi đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp trao giải cho 5 dự án (27/10/2019)
Nhiều công nghệ nông nghiệp 4.0 được trình diễn tại Growtech Vietnam 2019 (23/10/2019)
Khai mạc Techmart - Techfest Mekong 2019 (23/10/2019)
Khoa học và công nghệ góp phần đẩy nhanh tiến trình xây dựng nông thôn mới (23/10/2019)
Việt Nam tham gia chế tạo vệ tinh radar (22/10/2019)
Quyết định số 3110/QĐ-UBND về việc Quyết định v/v Phê duyệt đề tài: Nghiên cứu xây dựng mô hình ứng dụng tiến bộ khoa học công nghệ trong nuôi cá chình lồng tại Quảng Trị

Quyết định số 214/QĐ-SKHCN về việc Quyết định phê duyệt danh mục nhiệm vụ thường xuyên theo chức năng của Trung tâm Nghiên cứu, ứng dụng và Thông tin KH_CN thực hiện năm 2020

Quyết định số 2625/QĐ-UBND về việc Quyết định v/v phê duyệt đề tài: "Đánh giá nhu cầu thị trường lao động và đề xuất các giải pháp về đào tạo nhằm phát triển nguồn nhân lực tỉnh Quảng Trị giai đoạn 2019 - 2025 và tầm nhìn đến năm 2030"

Quyết định số 221/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Đoàn thẩm tra về An toàn và kiểm soát bức xạ

Quyết định số 222/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Đoàn thẩm tra về An toàn và kiểm soát bức xạ tại cơ sở phòng khám Đa khoa Tâm An

Báo cáo số 94/BC-SKHCN về việc Báo cáo kết quả 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI trong lĩnh vực Khoa học và Công nghệ

Kế hoạch số 31/KH-SKHCN về việc Kế hoạch Thực hiện Chỉ thị số 10/CT-TTg ngày 22/4/2019 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường xử lý, ngăn chặn có hiệu quả tình trạng nhũng nhiễu, gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp trong giải quyết công việc

Quyết định số 272/QĐ-SKHCN về việc Quyết định Ban hành Quy trình triển khai thực hiện Chính sách hỗ trợ ứng dụng, nhân rộng các kết quả khoa học và công nghệ trên địa bàn tỉnh Quảng Trị giai đoạn 2017 - 2025

Quyết định số 27/QĐ-SKHCN về việc Về việc ban hành Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Trung tâm Nghiên cứu, Ứng dụng và Thông tin KH&CN Quảng Trị

Kế hoạch số 10/KH-SKHCN về việc Kế hoạch Tập huấn xây dựng áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN 9001 vào hoạt động UBND các Phường, xã, thị trấn trên địa bàn tỉnh năm 2019.

Kết luận thanh tra về đo lường

Kết luận thanh tra về an toàn bức xạ, hạt nhân và đo lường

Thông báo V/v kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Nghiên cứu xây dựng mô hình kết nối Cung - Cầu hàng hóa hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế "

Thông báo V/v kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Nghiên cứu xây dựng mô hình nhà kính ứng dụng công nghệ 4.0 phục vụ nghiên cứu, thử nghiệm và sản xuất một số loại cây trồng có giá trị phù hợp với điều kiện tỉnh Quảng Trị"

Thông báo về việc phân công nhiệm vụ đối với Ban Giám đốc Sở KH&CN Quảng Trị

Thống kê lượt truy cập
Số người online 513
Hôm nay 639
Hôm qua 5.076
Tất cả 1.315.856

© CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ QUẢNG TRỊ
Cơ quan chủ quản: Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị
Chịu trách nhiệm: Trần Ngọc Lân, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ
 204 Hùng Vương, Đông Hà; ĐT: 0233.3550 382. Hệ thống chạy tốt nhất trên trình duyệt Cốc cốc.

Thiết kế và xây dựng: Trung tâm Nghiên cứu, Ứng dụng và Thông tin KH&CN
Ghi rõ nguồn Dostquangtri khi sử dụng thông tin từ website này