Thứ Sáu, 25/9/2020 Cấu trúc Cổng Đăng nhập
Tin hoạt động SởTin trong tỉnhTin trong nướcTin thế giớiTin tổng hợpSở hữu trí tuệHoạt động KH&CN cơ sởPhổ biến pháp luậtPhòng, chống dịch bệnh COVID-19
TIN TỨC - SỰ KIỆN: Tin trong nước
Cập nhật: Thứ Sáu, ngày 18/10/2019

Xác định “dấu vân tay hóa học” cho dược liệu đặc sản của dãy Hoàng Liên
Những cơ sở khoa học căn bản đầu tiên về Sâm vũ diệp và Tam thất hoang đã đặt nền móng đầu tiên cho một bước phát triển mới của loài cây đặc hữu trên dãy Hoàng Liên Sơn này: phát triển nguồn thuốc và thực phẩm bổ sung, với nhu cầu rất lớn từ thị trường.
Sâm vũ diệp

Xác định “dấu vân tay hóa học” của loài dược liệu quý bị lãng quên

Sâm vũ diệp (Panax bipinnatifidus Seem.) và Tam thất hoang (Panax stipuleanatus H.Tsai et K.M.Feng) được phát hiện ở Việt Nam từ năm 1964 tại tỉnh Lào Cai. Nhưng sau 55 năm, khác với nước láng giềng là Trung Quốc – đẩy mạnh các nghiên cứu phân tích và tách chiết các thành phần hóa học của loài cây này phân bố tại Trung Quốc, thì các nghiên cứu tương tự ở Việt Nam vẫn rất ít ỏi và tản mạn. Việc sử dụng hai loại dược liệu này mới chỉ dừng lại ở... truyền miệng với tác dụng làm thuốc bổ “chung chung” giống như các loài sâm khác nhằm giảm đau, bổ huyết, cầm máu.

Theo thông tin từ Viện Dược liệu (Bộ Y tế), hai loài đặc hữu có phạm vi phân bố rất hạn chế trong một số khu vực có địa hình heo hút ở vùng dãy Hoàng Liên này đang đối diện với nguy cơ tuyệt chủng.

Một câu hỏi lớn đặt ra với các nhà nghiên cứu là nếu như thông thường chi Panax, họ Nhân sâm (Araliacea) có thành phần chính là saponin - đã được chứng minh là có tác dụng chống đông máu và chống ngưng tập tiểu cầu, “thì liệu các thành phần saponin trong Sâm vũ diệp, Tam thất hoang – thuộc chi Panax này, có tác dụng chống đông máu, chống ngưng tập tiểu cầu tương tự không? Liệu các thành phần saponin trong Sâm vũ diệp, Tam thất hoang có tác dụng phòng chống tắc nghẽn mạch, huyết khối không?”, TS. BS. Dương Thị Ly Hương, Khoa Y Dược - Đại học Quốc gia Hà Nội nói. Việc trả lời những câu hỏi này không chỉ đem lại ý nghĩa cho nghiên cứu cơ bản mà còn để ứng dụng vào thực tiễn.

 

 
Hình vẽ Tam thất hoang.
Hình vẽ Tam thất hoang.

 

Vì vậy, nghiên cứu “Ứng dụng các giải pháp khoa học công nghệ để phát triển nguồn nguyên liệu và tạo sản phẩm từ hai loài cây thuốc Sâm vũ diệp và Tam thất hoang vùng Tây Bắc” mới đây do TS Dương Thị Ly Hương chủ nhiệm, Khoa Y Dược - Đại học Quốc gia Hà Nội phối hợp với Viện Dược liệu - Bộ Y tế và Công ty Nam Dược thực hiện, đã đặt mục tiêu giải quyết những câu hỏi căn bản trên để từ đó phối hợp với Công ty Nam Dược đưa ra các phương án phát triển sản phẩm cho thị trường thuốc và thực phẩm chức năng.

Nhóm nghiên cứu đã xác định dấu “vân tay hóa học” của Sâm vũ diệp và Tam thất hoang - xây dựng phương pháp định lượng chất đánh dấu stipuleanosid R2, là chất hóa học đặc trưng, góp phần quan trọng vào việc xây dựng tiêu chuẩn cơ sở và tiêu chuẩn hóa hai dược liệu cũng như tiêu chuẩn hóa các sản phẩm từ hai dược liệu sau này. Kết quả, năm hợp chất tinh khiết từ Sâm vũ diệp đã chiết xuất, phân lập và xác định cấu trúc hóa học gồm: β-sitosterol (1), oleanolic acid (2), daucosterol (3), stipuleanoside R2 (4) và araloside A methyl ester (5). Trong đó trong đó các chất oleanolic acid (2), stipuleanoside R2 (4) và araloside A methyl ester (5) lần đầu tiên được phân lập từ Sâm vũ diệp. Các hợp chất phân lập từ Tam thất hoang gồm: 3-O-α-L-arabinopyranosyl-(1→4)-β-Dglucuropyranosid-28-β-D-glucopyranosid oleanolic acid hay chikusetsusaponin IV (PS01), 28-β-D-glucopyranosyloleanolic-acid-3-O-β-D-xylopyranosyl(1→2)-[α-L-arabinopyranosyl-(1→3)]-β-D-glucuropyranosid-6-O-methyl este (PS02), 3-O-β-D-glucopyranosyl-(1→3)-β-D-glucuropyranosid-28-β-D-glucopyranosyl oleanolic acid methyl este (PS04), stipuleanosid R2 (PS05), stipuleanosid R1 (PS06). Trong đó hợp chất PS01 và PS02 lần đầu tiên được phân lập từ tam thất hoang.

Trong bối cảnh đang thiếu các quy chuẩn, tiêu chuẩn trong quy trình nuôi trồng, sản xuất và chế biến sản phẩm mới, việc tiêu chuẩn hóa dược liệu để đưa vào Dược điển Việt Nam rất quan trọng Phần lớn các đề tài nghiên cứu đầu tư hiện nay mới tập trung vào mục đích bảo tồn còn kiểm định phân biệt dược liệu thật – giả, quy trình trồng theo GACP (tiêu chuẩn thực hành tốt trồng trọt và thu hái của Tổ chức Y tế thế giới) mới dừng lại ở quy mô phòng thí nghiệm, thử nghiệm, gần như chưa áp dụng rộng rãi trên quy mô lớn. Tại Hội nghị “Khoa học và Công nghệ phục vụ phát triển dược liệu vùng Tây Nguyên và các tỉnh Nam Trung Bộ” tháng 6 vừa qua, ông Phạm Vũ Khánh, Cục trưởng Cục quản lý Y dược Cổ truyền, Bộ Y tế cho biết, hiện nay “các quy định về chất chuẩn (loại đo lường đặc biệt có độ đồng nhất và ổn định nhất định với một hoặc một số thuộc tính) chỉ có ở thuốc Tây còn Đông dược thì có nhiều vị không có chất chuẩn, có trường hợp có chất chuẩn nhưng không có ý nghĩa gì, còn thực phẩm chức năng thì gần như thả nổi”.

Chất chỉ dấu, được đánh giá là một trong những đóng góp quan trọng nhất của đề tài, đã là một thông tin khoa học rất quan trọng. Nhưng mối quan tâm của các công ty nam dược và người tiêu dùng là loại dược liệu này có thể dùng để tạo ra sản phẩm gì, để điều trị hoặc phòng ngừa những căn bệnh nào?

Cần đầu tư dài hơi

Nghiên cứu bước đầu cho thấy cả hai dược liệu Sâm vũ diệp và Tam thất hoang có tác dụng ức chế kết tập tiểu cầu tốt, có tiềm năng ứng dụng đối với việc bảo vệ thành mạch, phòng ngừa huyết khối và các biến chứng tim mạch khác. Do đó, nhóm nghiên cứu đã lựa chọn tìm hiểu hướng nghiên cứu ứng dụng về tác dụng chống đông, chống kết tập tiểu cầu, chống huyết khối, bước đầu sản xuất được 2000 viên nang mềm bào chế từ Sâm vũ diệp và Tam thất hoang đạt tiêu chuẩn cơ sở. Trên cơ sở này, các đơn vị nghiên cứu phát triển sản phẩm từ dược liệu khác muốn nghiên cứu và phát triển sản phẩm theo hướng đông máu và nghẽn mạch thì hoàn toàn có thể sử dụng các mô hình nghiên cứu in vitro và in vivo - là kết quả được xây dựng từ đề tài để triển khai nghiên cứu. Tuy nhiên cần phải tiếp tục nghiên cứu sâu thêm “về tác dụng dược lý và nghiên cứu lâm sàng để có thêm bằng chứng về hiệu quả, và lợi ích của sản phẩm đối với các bệnh tim mạch”, TS Dương Thị Ly Hương lưu ý. Những gì hiện nay nhóm nghiên cứu đang có “mới là những tác dụng rất ban đầu, rất căn bản, còn muốn ứng dụng thành sản phẩm thì phải nghiên cứu kỹ hơn”.

Công ty Nam Dược, đơn vị rất “lăn lộn với vùng cao và chủ động muốn tham gia đề tài này”, lại có nguyện vọng nghiên cứu tác dụng an thần và tác dụng tăng cường sinh dục nam của dược liệu, bởi đường ra thị trường rộng mở hơn. “Doanh nghiệp hiện nay không mặn mà lắm với việc phát triển thành sản phẩm chống đông máu, vì quá khó để đưa vào thị trường, mặc dù rất có ý nghĩa”, TS. Dương Thị Ly Hương nói.

Vì vậy, nếu nhà nước không có định hướng tiếp tục đầu tư bài bản và dài hơi, nhóm nghiên cứu buộc phải trông chờ hoàn toàn vào các doanh nghiệp trong việc ứng dụng dược liệu, thì rất có thể chúng ta sẽ có thêm nhiều loại thực phẩm chức năng dễ bán, dễ quảng cáo ở các mảng thị trường “dễ tính” nhưng chưa phải là sản phẩm dựa trên những tính chất quan trọng nhất của hai loài dược liệu này.

http://khoahocphattrien.vn/
Tin, bài cùng lĩnh vực
Lần đầu tiên thi Olympic Toán trực tuyến (25/9/2020)
Biệt hóa tế bào chức năng gan từ tế bào gốc người và chuột (25/9/2020)
Tọa đàm nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong y tế (24/9/2020)
Ứng dụng công nghệ cao trong nuôi tôm (24/9/2020)
Xe phun thuốc trừ sâu tự hành cho ruộng lúa (24/9/2020)
Ra mắt nền tảng thương mại điện tử dành cho thị trường Việt Nam (24/9/2020)
Thương mại hóa công nghệ: Cần hỗ trợ kịp thời (24/9/2020)
Chỉ số vốn nhân lực của Việt Nam tiếp tục tăng cao (24/9/2020)
Doanh nghiệp còn ngại thành lập và sử dụng Quỹ Phát triển KH&CN (24/9/2020)
Đề xuất Danh mục các công nghệ chủ chốt cuộc Cách mạng CN lần thứ tư (24/9/2020)
Việt Nam chính thức sản xuất máy bay không người lái dùng trong nông nghiệp (22/9/2020)
Nghiên cứu chế phẩm sản xuất bột giấy: Xác lập quy trình công nghệ mới (22/9/2020)
Hai học sinh đoạt giải đặc biệt cuộc thi khoa học tại Canada (22/9/2020)
Truyền thông thúc đẩy nghiên cứu ứng dụng (21/9/2020)
Hệ thống sấy hồng ngoại: Nâng cao giá trị các loài cây bản địa (21/9/2020)
Ra mắt cẩm nang chuyển đổi số: Tri thức mở cho mọi người (21/9/2020)
KHCN trong kinh tế vườn: “Đi ngay, đi nhanh và đi chính xác” (21/9/2020)
97% thủ tục hành chính được giải quyết đúng hẹn nhờ dịch vụ công trực tuyến (20/9/2020)
Xe chạy bằng điện và hydro sẽ lên ngôi vào năm 2040 (20/9/2020)
Nguồn điện tư nhân tăng gấp đôi trong cơ cấu nguồn điện quốc gia (20/9/2020)
Năm 2025, Việt Nam vào tốp 4 quốc gia hàng đầu ASEAN về Chính phủ điện tử (20/9/2020)
Diễn đàn Công nghệ và Năng lượng Việt Nam 2020 (20/9/2020)
Chip vi lưu xét nghiệm máu phát hiện sớm ung thư phổi (20/9/2020)
Rút ngắn thời gian nuôi cua lột bằng chiết xuất thông đỏ (20/9/2020)
Bộ KH&CN và Bộ KH&ĐT: Chung tay thúc đẩy đổi mới sáng tạo (20/9/2020)
Aus4Innovation tài trợ hơn 2 triệu AUD cho 5 dự án Úc- Việt (20/9/2020)
Ra mắt Viện Nghiên cứu đổi mới và phát triển bền vững (17/9/2020)
Tăng cường sử dụng thuốc bảo vệ thực vật sinh học (17/9/2020)
​Khoa học công nghệ - nền tảng, động lực cho phát triển (17/9/2020)
Thương mại điện tử: Bứt tốc mạnh mẽ (16/9/2020)
40 dự án vào vòng chung kết Giải thưởng ĐMST và Khởi nghiệp TPHCM I-Star (16/9/2020)
Current Index xếp hạng 10 cơ sở nghiên cứu hàng đầu của Việt Nam trong một số lĩnh vực (16/9/2020)
Triển lãm trực tuyến Năng lượng mặt trời Việt Nam 2020: Kết nối cung ứng cho doanh nghiệp (16/9/2020)
Hỗ trợ điều trị bệnh ung thư: Sản xuất hỗn hợp alkaloit từ lá đu đủ (16/9/2020)
Xây dựng, quản lý và phát triển thương hiệu cộng đồng (16/9/2020)
Thúc đẩy chuyển đổi số tại Việt Nam (16/9/2020)
“Ngày Trí tuệ nhân tạo 2020” - Bức tranh toàn cảnh về AI tại Việt Nam (15/9/2020)
Trung tâm dữ liệu đầu tiên tại Việt Nam đạt chuẩn quốc tế về thiết kế, xây dựng (15/9/2020)
Sản xuất thông minh: Doanh nghiệp không thể đứng ngoài (15/9/2020)
Thương mại điện tử: Tiền đề quan trọng của nền kinh tế số (15/9/2020)
Chuyển đổi số của các DNVVN có thể đóng góp 30 tỷ USD vào GDP Việt Nam (15/9/2020)
Chọn giống vật nuôi theo bộ gen – Kỷ nguyên mới của khoa học chọn giống vật nuôi (15/9/2020)
Công nghệ khai thác ảnh vệ tinh: Mô hình dự báo năng suất cây ngô (14/9/2020)
Đề xuất đầu tư 4 dự án trọng điểm để tăng cường tiềm lực KH&CN (14/9/2020)
Ứng dụng KH&CN tạo sinh kế bền vững cho đồng bào vùng cao (14/9/2020)
Phát triển sinh phẩm phát hiện nhanh SARS-CoV-2 (10/9/2020)
2.000 Người tham dự “Ngày Trí tuệ nhân tạo 2020 – Vươn tầm đón thách thức” (10/9/2020)
Nghiên cứu xây dựng chuẩn đầu ra cho các trình độ đào tạo nghề trong ngành in ở Việt Nam (10/9/2020)
Việt Nam tiến gần nhóm 40 quốc gia dẫn đầu chỉ số sáng tạo (09/9/2020)
Nhật Bản hợp tác với Việt Nam nghiên cứu ung thư (09/9/2020)
Tải ứng dụng Khai báo y tế toàn dân NCOV
Ứng dụng trên IOS
Ứng dụng trên Android
Báo cáo số 115/BC-SKHCN về việc Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ UBND tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh giao quý 3/2020

Quyết định số 255/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Ban Biên tập phục vụ công tác xuất bản cuốn sách "Địa chí Quảng Trị"

Thông báo số 47/TB-SKHCN về việc Thông báo về việc đề xuất và đề xuất đặt hàng nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp tỉnh và cấp cơ sở, bắt đầu thực hiện năm 2021

Quyết định số 251/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Hội đồng khoa học và công nghệ tư vấn thẩm định đề cương nhiệm vụ Khoa học và Công nghệ cấp cơ sở xét giao trực tiếp, thực hiện năm 2020: "Điều tra, khảo sát đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp quản lý chất lượng đồ chơi trẻ em trên địa bàn tỉnh Quảng Trị"

Quyết định số 252/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Hội đồng khoa học và công nghệ tư vấn thẩm định đề cương nhiệm vụ Khoa học và Công nghệ cấp cơ sở xét giao trực tiếp, thực hiện năm 2020: "Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp nhằm ngăn ngừa các hành vi vi phạm trong sử dụng phương tiện đo nhóm 2 trên địa bàn tỉnh Quảng Trị"

Quyết định số 253/QĐ-SKHCN về việc Quyết định về việc thành lập Hội đồng tư vấn xác định danh mục nhiệm vụ TXTCN của Trạm Nghiên cứu và Phát triển nấm thực hiện năm 2021

Báo cáo số 113/BC-SKHCN về việc Báo cáo tình hình, kết quả thực hiện kiểm soát thủ tục hành chính quý III/2020 của Sở KH CN Quảng Trị

Báo cáo số 114/BC-SKHCN về việc Báo cáo kết quả hoạt động khoa học và công nghệ quý 3 và nhiệm vụ Quý 4//2020

Công văn số 425/SKHCN-VP về việc Hỏa tốc về việc thực hiện Công điện khẩn số 08/CĐ-UBND ngày 17/9/2020 của Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị

Kế hoạch số 40/KH-SKHCN về việc Kế hoạch ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động của cơ quan nhà nước - Sở Khoa học và Công nghệ năm 2021 và giai đoạn 2021-2025

Thông báo về việc kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: Nghiên cứu ứng dụng công nghệ sinh học phục vụ bảo tồn và phát triển cây Lan Giả Hạc

Thông báo về việc kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: Nghiên cứu nhân giống và trồng thử nghiệm cây Vanilla trong nhà lưới theo hướng VietGap tại thôn Quyết Tâm, xã Tân Hợp, huyện Hướng Hóa

Thông báo về việc kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: Nghiên cứu nhân giống và trồng thử nghiệm cây Lan Kim Tuyến tại vùng Bắc Hướng Hóa

Thông báo về việc kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: Nghiên cứu xây dựng CSDL số về di tích lịch sử cấp Quốc gia đặc biệt Thành cổ Quảng Trị và những điểm lưu niệm sự kiện 81 ngày đêm chiến dịch năm 1972, góp phần hỗ trợ phát triển du lịch Quảng Trị

Thông báo về việc kết quả xét chọn tổ chức, cá nhân chủ trì đề tài: "Nghiên cứu xây dựng giải pháp nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Quảng Trị"

Quy chế tiếp công dân của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Quảng Trị
Nội quy tiếp công dân
Thống kê lượt truy cập
Số người online 150
Hôm nay 1.907
Hôm qua 4.892
Tất cả 2.467.813

© CỔNG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ QUẢNG TRỊ
Cơ quan chủ quản: Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Trị
Chịu trách nhiệm: Trần Ngọc Lân, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ
 204 Hùng Vương, Đông Hà; ĐT: 0233.3550 382. Hệ thống chạy tốt nhất trên trình duyệt Cốc cốc.

Thiết kế và xây dựng: Trung tâm Nghiên cứu, Ứng dụng và Thông tin KH&CN
Ghi rõ nguồn Dostquangtri khi sử dụng thông tin từ website này